O formalnym rozwoju psychoonkologii w Polsce możemy mówić od roku 1992 kiedy to z inicjatywy Prof. dr hab. n. med. Krystyny de Walden – Gałuszko powołane zostało Polskie Towarzystwo Psychoonkologiczne (PTPO) z siedzibą w Gdańsku. Towarzystwo zrzesza wszystkich tych, którzy z racji wykonywanego zawodu spotykają się z chorymi onkologicznie. Psychoonkologów w Polsce jest niewielu a w każdym razie byt zbyt mało w stosunku do potrzeb, dlatego też członkowie Towarzystwa, chcąc działać skutecznie prowadzą różnorodną działalność edukacyjną wśród personelu medycznego, pacjentów i ich rodzin. Organizują szkolenia i konferencję, pozyskują do współpracy wolontariuszy. Podstawowym celem PTPO jest rozwój psychoonkologii poprzez działania w kierunku wszechstronnego zaspokajania potrzeb pacjentów – fizycznych, psychicznych, społecznych i duchowych, wielodyscyplinarne badania naukowe oraz działalność oświatowo – szkoleniowa.

W 2005 r. z inicjatywy PTPO powstała Krajowa Szkoła Psychoonkologii (KSP), której celem jest prowadzenie działalności edukacyjnej, wydawniczej i naukowej. KSP opracowuje program organizacji i prowadzi szkolenia dla psychologów, pielęgniarek, rehabilitantów, lekarzy oraz innych zainteresowanych psychoonkologią osób.

Znaczną rolę w realizacji założeń Polskiego Towarzystwa Psychoonkologicznego odgrywa organ prasowy - „Psychoonkologia”. Jest to jedyne o tej tematyce czasopismo naukowe ukazujące się nieprzerwanie od 1996 r. Propaguje ono zintegrowany model opieki, w którym istotną rolę odgrywa także dbałość o jakość życia pacjentów. Czasopismo dostarczane jest do wszystkich bibliotek uniwersyteckich dając możliwość dokształcania się w tym zakresie pracownikom naukowym i studentom.

Wśród innych działań podejmowanych przez PTPO można wymienić m.in. uruchomienie przy Wojewódzkim Centrum Onkologii w Gdańsku infolinii onkologicznej, która stanowi nową formę pomocy chorym i jest pomostem pomiędzy funkcją szkolenia (w sensie dostarczenia użytecznych informacji) wszystkim osobom zainteresowanym, a funkcją udzielania im pomocy (w sensie wsparcia psychicznego, psychoterapii, rehabilitacji itp.).

PTPO wydaje także certyfikaty psychoonkologa, opiniuje akty prawne w zakresie działalności medycznej a także podejmuje szereg innych inicjatyw mających na celu rozwój tej dziedziny w Polsce.

Na terenie naszego kraju zagadnieniami psychoonkologicznymi oprócz PTPO zajmują się także inne organizacje, wśród których można wymienić instytucje zajmujące się opieką długoterminową i paliatywną (np. Polskie Towarzystwo Opieki Paliatywnej), hospicja, organizacje pozarządowe (np. Fundacja Hospicyjna, Fundacja Ogród Nadziei, Fundacja ProSalute, Amazonki oraz inne), zakłady naukowo-badawcze wyższych uczelni a także osoby prywatne, które z różnych względów zainteresowane są tymi zagadnieniami.

Od kilku lat prowadzone jest także szkolenie podyplomowe dla kadry medycznej w postaci studiów podyplomowych z psychoonkologii m.in. w Warszawie, Poznaniu, Wrocławiu. W roku 2013 uruchomione zostały studia podyplomowe z psychoonkologii klinicznej na Gdańskim Uniwersytecie Medycznym.


W polskim systemie zdrowia nie ma wyodrębnionych świadczeń psychoonkologicznych refundowanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ).

Pomoc psychologiczna dla pacjentów chorych onkologicznie świadczona jest w ramach pomocy ogólnopsychologicznej lub psychoterapeutycznej lub psychiatrycznej uzyskiwana w różnych ośrodkach zajmujących się leczeniem (poradniach, szpitalach, centrach onkologii) zgodnie z warunkami określonymi przez płatnika. W większych ośrodkach np. centrach onkologii w porozumieniu z NFZ tworzone są poradnie zdrowia psychicznego lub poradnie psychologiczne przeznaczone dla pacjentów z chorobami nowotworowymi, w którym zatrudniony jest odpowiednio przeszkolony personel. Eksperci zajmujący się szeroko pojętym leczeniem onkologicznym zwracają uwagę na konieczność wpisania do katalogu świadczeń gwarantowanych w lecznictwie onkologicznym wyodrębnionej kategorii świadczeń psychoonkologicznych. Tylko taka zmiana pozwoli na budowanie sprawnie działającej i efektywnej sieci psychoonkologicznej, gwarantującej jednocześnie wysoką jakość usług.

Wartą podkreślenia uwagą jest to, że obecnie oferowana przez NFZ pomoc psychologiczna dla osób chorych na nowotwory czy ich bliskich jest w znacznym stopniu niewystarczająca. Oznacza to, że spośród około 400 tys. pacjentów, pozostających pod stacjonarną opieką onkologiczną, około 170 tys. chorych nie ma żadnej możliwości skorzystania z pomocy psychologicznej. Kłopoty finansowe wielu podmiotów leczniczych powodują, że w niektórych z nich psycholog/psychoonkolog traktowany jest jako „luksus” i nie zawsze zatrudnia się psychologa/psychoonkologa. Te ewidentne niedostatki nie wynikają tylko z aspektu finansowego. W dużym stopniu są one także wyrazem braku zrozumienia potrzeb chorych wśród decydentów w zdrowiu publicznym. Dlatego też pacjenci i ich rodziny szukają samodzielnie pomocy. Doświadczenie choroby onkologicznej bywa niekiedy tak traumatycznym zdarzeniem, że bez odpowiedniego wsparcia, bez pomocy z zewnątrz nie sposób poradzić sobie z nim samodzielnie.

Warto odwiedzić:

  1. www.ptpo.org.pl